«Η Μπουγάδα», ομαδική έκθεση φωτογραφίας μελών του Φωτογραφικού Κύκλου

Τρίτη 23/04/2019

Φωτογράφος: Κώστας Καραΐσκος
Φωτογράφος: Κώστας Καραΐσκος

Ελληνοαμερικανική Ένωση & Hellenic American College (HAEC)
Φωτογραφικός Κύκλος

«Η Μπουγάδα»

Στις 16 Μαΐου 2019 ημέρα Πέμπτη στις 20:00 εγκαινιάζεται στην αίθουσα Κέννεντυ της Ελληνοαμερικανικής Ένωσης ομαδική έκθεση φωτογραφίας μελών του Φωτογραφικού Κύκλου με τον τίτλο «Η Μπουγάδα». Την επιμέλεια της έκθεσης έχει ο Πλάτων Ριβέλλης. Η έκθεση θα διαρκέσει μέχρι τις 8 Ιουνίου. Στην έκθεση θα συμμετάσχουν περισσότεροι από 100 φωτογράφοι μέλη του Κύκλου με μία φωτογραφία ο καθένας.

«Η Μπουγάδα»

Ομαδική έκθεση φωτογραφίας μελών του Φωτογραφικού Κύκλου

Μπαλάτσας Άγγελος φωτογράφος - φωτογραφική έκθεση ΜπουγάδαΦωτογράφος: Μπαλάτσας Άγγελος

Οι ομαδικές εκθέσεις φωτογραφίας τις πιο πολλές φορές αποτελούνται από συγκέντρωση ετερόκλητων φωτογραφιών που προέρχονται απλώς από μια ποικιλία φωτογράφων. Τότε μετατρέπονται σε δειγματοληπτική συλλογή, όπου το θέμα λειτουργεί ως πρόσχημα και άλλοθι. Στην περίπτωση όμως του Φωτογραφικού Κύκλου τα θέματα των ομαδικών εκθέσεων είναι πάντοτε η αφορμή που επιτρέπει σε μια ομάδα φωτογράφων που μοιράζονται ορισμένες φωτογραφικές απόψεις να προβάλουν το βαθμό της συγγένειας που τους συνδέει μαζί με την ιδιαίτερη προσωπική πρόταση του καθενός. Και σύμφωνα με αυτή την αντίληψη οργανώθηκαν όλες οι εκθέσεις του Κύκλου που έχω επιμεληθεί.

Γεωργοπούλου Έλενα  φωτογράφος - φωτογραφική έκθεση ΜπουγάδαΦωτογράφος: Γεωργοπούλου Έλενα

Η έκθεση όμως της Μπουγάδας αποτελεί καινοτομία και εξαίρεση. Για πρώτη φορά οι εκθέτες παρουσιάζουν μόνο μία φωτογραφία ο καθένας. Και αυτό αποτελεί παράβαση της αρχής που έχω υιοθετήσει ότι η πρόταση του φωτογράφου μπορεί να υποστηριχτεί μέσα από τον διάλογο των φωτογραφιών του, πράγμα που προϋποθέτει τουλάχιστον από δύο φωτογραφίες του και άνω. Εν προκειμένω η επιλογή της μίας και μόνης φωτογραφίας υποδηλώνει, πρώτον, το τυχαίο -αλλά όχι αδιάφορο- γεγονός ότι σχεδόν όλοι οι φωτογράφοι του Κύκλου έχουν φωτογραφίσει -όχι μια φορά αλλά επανειλημμένα- μπουγάδες και, δεύτερον, ότι η μπουγάδα ως εικόνα είναι κάτι τόσο δυνατό που δεν αφήνει πολλά περιθώρια πρωτοτυπίας. Είναι λοιπόν η πρώτη ομαδική μας έκθεση όπου το θέμα υπερτερεί των φωτογράφων και γι’ αυτό δεν πρέπει ο θεατής να αναζητήσει προτάσεις, αλλά να συλλάβει το θέμα στο σύνολό του με τις παραλλαγές που το υποστηρίζουν.

Η μπουγάδα στην τέχνη έχει χρησιμοποιηθεί πολύ συχνά με τον αυτονόητο συμβολισμό που τη συνοδεύει μέσα από την τάξη και την καθαριότητα που εκφράζει. Μια μπουγάδα συμβολίζει όχι ένα σπίτι αλλά ένα σπιτικό. Για όσους από εμάς αγαπούμε και τον κινηματογράφο είναι με έμφαση χαραγμένες στο μυαλό μας οι εικόνες του Dreyer στον Λόγο, όπου τα ρούχα ανεμίζουν κρεμασμένα στο σύρμα όσο ζει η μητέρα και όταν αυτά εξαφανίζονται, αφήνοντας το σύρμα αδειανό, γίνεται ακόμα πιο οδυνηρά συνειδητή η απουσία της. Το ίδιο και σε πολλές ταινίες του Ozu, όταν ένα ενδιάμεσο πλάνο μπουγάδας προειδοποιεί τον θεατή ότι επιστρέψαμε στο σπίτι.

Πιστολά Λίζη  φωτογράφος - φωτογραφική έκθεση ΜπουγάδαΦωτογράφος: Πιστολά Λίζη

Ειδικά για μας που ζούμε σε μια ηλιόλουστη μεσογειακή χώρα, τα κρεμασμένα ρούχα που λάμπουν στον ήλιο δίνουν την αίσθηση ότι όλα βαίνουν καλώς και ότι δεν έχουμε να φοβόμαστε τίποτα. Αντίθετα, όταν τα σχοινιά της μπουγάδας είναι άδεια, η εικόνα μάς γεννά την αίσθηση ότι ίσως υπάρχει κάποια απειλή.

Γι’ αυτό και δεν υιοθέτησα μερικές δελεαστικές προτάσεις φίλων, όπως να εκτεθούν οι φωτογραφίες κρεμασμένες σε μανταλάκια ή να τεθεί η έκθεση υπό τη χορηγική υποστήριξη μιας εταιρείας απορρυπαντικών. Ιδέες σαν και αυτές είναι επικοινωνιακά πολύτιμες και αποδοτικές, αλλά φοβάμαι ότι οδηγούν σε διαφορετική ανάγνωση της έκθεσης. Μια και ο Κύκλος ελπίζει πάντα να ωθεί το κοινό των εκθέσεων του σε μια βαθύτερη κατανόηση της καλλιτεχνικής πλευράς της απλής και αφηρημένης φωτογραφίας, ιδού μια καλή αφορμή να υπογραμμιστεί ότι αν είχαμε υιοθετήσει μια από τις παραπάνω προτάσεις, θα ερωτοτροπούσαμε με το καλλιτεχνικό/διαφημιστικό concept, ενώ με την απλή παράθεση τους προσπαθούμε να πλησιάσουμε την ταπεινότητα ενός στίχου μέσω της εικόνας που απλώς δείχνει κρεμασμένα ρούχα, αλλά μπορεί να παραπέμπει σε τόσα πολλά.

Πλάτων Ριβέλλης
Επιμελητής της έκθεσης και
Πρόεδρος του Φωτογραφικού Κύκλου

Ο Φωτογραφικός Κύκλος έχει για σκοπό την προώθηση της τέχνης της φωτογραφίας, τη δημιουργία καλλιεργημένου φωτογραφικού κοινού, την καλλιτεχνική καλλιέργεια των μελών του και την ενίσχυση του καλλιτεχνικού τους έργου.